Maandagochtend. Ik word vroeger wakker dan normaal. “Je zult met de auto naar school moeten gaan en overal staat file”, zegt mijn moeder. Ah ja, ze staken vandaag. Een leuk begin van de ochtend.

Drie dagen staking tegen de hervormingsplannen van regering-De Wever. Het treinverkeer wordt daardoor opnieuw verstoord, en dat voor 3 dagen lang. Een treinrit van 40 minuten naar Mechelen verandert dan plots naar een autorit van anderhalf uur. Zeker als je via de autostrade van Antwerpen rijdt, waar er nog honderden andere mensen rijden, die hetzelfde probleem ervaren.

De spoorwegbonden hebben de NMBS aangemoedigd tot een 72 uur staking. Daardoor rijdt maximaal de helft van de treinen. En het is zelfs zo erg dat treinen die wél aangekondigd staan in de beperkte dienstregeling, alsnog afgeschaft worden. “Check op voorhand de NMBS app” wordt er dan afgeroepen op de perrons, maar als zelfs die niet meer klopt, waar gaat het dan naartoe?

Voor veel jongeren zijn deze stakingen een ramp. Hoe geraken ze nu op school, naar hun kot of terug naar huis na een lange lesdag op school? En hoe moeten mensen op tijd naar hun werk geraken? Ik had deze ochtend het geluk dat de auto thuis vrij was, maar voor veel jongeren is dat waarschijnlijk geen optie.

Vaak krijg je dan als tegenargument te horen: “Ja, maar staken is een recht!” of “Als ze niet staken, verandert er nooit iets aan het beleid!” Dat wil ik best geloven, maar ondertussen zitten wij als studenten, werknemers, ouders of grootouders met de gebakken peren. Als dagelijkse treinreiziger voel ik mij vaak het slachtoffer van een conflict waarmee ik zelf niets te maken heb.

Alsof we de laatste jaren nog niet genoeg stakingen en afgeschafte ritten hebben gehad. De stakingen worden bijna een vast onderdeel van de dienstregeling. Het voelt soms alsof we dat allemaal maar normaal moeten vinden. Treinen rijden niet of hebben weer vertraging en na zoveel keren wordt het bijna een gewoonte waardoor je al snel denkt “Het is weer van dat, voor de zoveelste keer.”

Maar wat mij nog het meest verbaast, is dat er zo weinig alternatieven zijn. Wordt er überhaupt nagedacht over andere mogelijkheden om hun boodschap duidelijk te maken? Is staken echt de enige optie? En is het zo moeilijk om een fatsoenlijke noodregeling te voorzien of extra bussen te laten rijden als vervanging? “Zoek het zelf maar uit”, denken ze bij NMBS. Het lijkt alsof de verantwoordelijkheid als reiziger bij ons ligt, terwijl juist zij deel uitmaken van het conflict, dat maar niet opgelost raakt.

En eerlijk: ik begrijp dat werknemers willen opkomen voor hun rechten. Ik begrijp ook dat er hervormingen zijn waar veel mensen het niet mee eens zullen zijn. Maar drie dagen lang het hele land lamleggen? Drie dagen het land gijzelen, waardoor studenten lessen missen, werknemers te laat komen op hun werk, en jongeren letterlijk uren van hun dag verliezen, omdat ze geen andere keuze hebben? We leven in 2025. Is het echt zo onmogelijk om te protesteren zonder honderdduizenden mensen gegijzeld te houden?

Misschien verwacht ik te veel en moeten we dit allemaal maar normaal vinden. Maar wanneer je op maandagochtend om 7 uur in een ellenlange file staat met half slapende ogen, dan vraag je je toch af of het niet anders kan.

Tekst: Joram Van Ossel
Foto’s: © Marthe Hellemans