De Onderwijswatcher: wat valt op uit het onderwijsnieuws?

Als ik het nieuws van de laatste tijd volg, zit het onderwijs in Vlaanderen een beetje in een dipje.

• 7 november 2025: ‘Vlaamse regering stemt in met Demir’s plan om problematisch gedrag op school aan te pakken’. Gepubliceerd in De Tijd.
• 8 november 2025: ‘Boekentassen controleren en gedragsexpert op elke school: zo wil Vlaamse regering probleemleerlingen aanpakken.’ Gepubliceerd op website VRT Nws

Het zijn twee recente voorbeelden die de situatie een beetje schetsen.

Minister van Onderwijs Zuhal Demir (N-VA) hoopt daar verandering in te brengen met een actieplan, bestaande uit 30 punten, voor problematisch schoolgedrag. Zij legde dat plan begin november voor aan de Vlaamse regering. En na wat onenigheid over sommige punten, kreeg het plan een ‘go’. Zo stond te lezen in De Tijd op 7 november 2025.

En er is wel een concreet plan nodig in het onderwijs. Dat blijkt wel uit verschillende artikelen van de laatste jaren en uit cijfers van het CLB. Het stijgende percentage van leerlingen in lager en middelbare scholen die geschorst worden en de hoge druk op leerkrachten… daar moet het plan van minister Demir mee helpen.

Waarom worden die studenten geschorst?

De laatste jaren neemt het aantal geschorste studenten fors toe. En dat is op zijn zachtst gezegd zorgwekkend. Want leerlingen die geschorst worden, hebben meer kans om ‘op den dool’ te geraken, zoals men dat zo mooi zegt. En doordat zij geschorst werden, verminderen hun kansen om op een andere school succes te hebben, waardoor ze weer op den dool geraken. Het is een beetje een vicieuze cirkel. Om net dat te voorkomen, moet volgens het plan van minister Demir een gedragsexpert, aangeduid binnen het schoolteam zelf, de vroege tekenen van problematisch gedrag gaan aanpakken. Volgens VRT Nws zal de gedragsexpert een professional zijn die zal worden opgeleid in klasmanagement en sanctionering.

De cijfers liegen er niet om: op amper een paar jaar tijd, sinds 2021 tot vorig schooljaar, zijn de percentages van geschorste leerlingen enorm de hoogte in gegaan. Verrassend genoeg geld deze stijging voor zowel het lager als het middelbaar onderwijs, op een paar jaar tijd. Wangedrag, problematisch gedrag en, in het slechtste geval, radicalisering zijn hier de grootste oorzaken van.

Hoe gaat een controle in zijn werk?

Een groot struikelblok in het nieuwe plan van minister Demir is dus de controle van lockers en rugzakken. De school en leraren mogen niet zomaar op eender welk moment de rugzakken en lockers van leerlingen controleren. Dit zal dan ook enkel gebeuren in een bepaalde context. Deze context zal worden uitgelegd in het schoolreglement. De school mag enkel controles uitvoeren wanneer de ouders ingestemd hebben met het schoolreglement en wanneer de school echt een concrete aanleiding heeft tot ongerustheid. Denk aan drugs, wapens, pesten, en dergelijke.

Zuhal Demir zei er zelf in het Vlaams parlement het volgende over: “we weten allemaal over welke scholen het gaat.”

Het nieuwe plan zal al grotendeels vanaf volgend schooljaar in werking treden.

Foto featured image: ©Elias Rom