“Alle volwassenen zijn verantwoordelijk voor alle kinderen. Laten we niet stemmen op politici die dit niet serieus nemen.” Met deze woorden, geïnspireerd door schrijver James Baldwin, sprak regisseur Joachim Trier het publiek toe toen hij de Oscar voor beste internationale film won voor Sentimental Value. Zijn uitspraak zette meteen de toon voor een avond waarop politieke boodschappen opvallend vaak doorklonken tijdens de 98ste Academy Awards.

Hoewel de Oscars traditioneel vooral een viering van film zijn, bleek de ceremonie dit jaar ook een podium voor maatschappelijke en politieke standpunten. Verschillende acteurs, regisseurs en filmmakers gebruikten hun moment op het podium om te spreken over oorlog, migratie, wapengeweld en de verantwoordelijkheid van politici.

Palestijnse solidariteit

Een van de meest besproken momenten kwam van Spaanse acteur Javier Bardem. Terwijl hij de prijs voor beste internationale film presenteerde, maakte hij een korte maar krachtige politieke statement: “No to war, and free Palestine.” Het publiek in het Dolby Theatre reageerde met luid applaus. Bardem droeg op de rode loper bovendien pins met de teksten “No a la Guerra” en symbolen van Palestijnse solidariteit.

Dit bericht op Instagram bekijken

Een bericht gedeeld door New York Magazine (@nymag)

In een interview met Variety zei Bardem dat je als acteur zowel deel kan zijn van Hollywood en de filmindustrie, als je platform kan gebruiken om onrecht aan te kaarten.

Politieke humor van de presentator

Ook Amerikaanse presentator Conan O’Brien verwees meerdere keren naar de politieke context waarin de ceremonie plaatsvond. In zijn openingsmonoloog waarschuwde hij het publiek: “Vanavond zou het wel eens politiek kunnen worden.” Later werd hij serieuzer en verwees hij naar de gespannen wereldsituatie. “Iedereen die nu kijkt, beseft dat dit zeer chaotische en beangstigende tijden zijn”, zei hij tegen het internationale publiek.

Films met een maatschappelijke boodschap

De politieke toon van de avond werd ook versterkt door de films die in de prijzen vielen. De grote winnaar van de avond was One Battle After Another, geregisseerd door de Amerikaanse Paul Thomas Anderson, dat zes Oscars won, waaronder die voor beste film. De film volgt een groep rebellen die zich verzet tegen een autoritaire regering die immigranten opsluit in detentiecentra.

Tijdens zijn dankwoord verwees Anderson naar de huidige politieke situatie en de verantwoordelijkheid tegenover toekomstige generaties. “Ik heb deze film voor mijn kinderen geschreven, om mijn excuses aan te bieden voor de rommel die we hebben achtergelaten in deze wereld die we aan hen doorgeven”, zei hij. Tegelijk sprak hij de hoop uit dat hun generatie “gezond verstand en respect” opnieuw kan brengen.

Documentaires met sterke persoonlijke verhalen

Ook documentairemakers gebruikten hun podium om maatschappelijke problemen aan te kaarten. De makers van de documentaire Mr Nobody Against Putin, die de Oscar voor beste documentaire won, waarschuwden voor de gevaren van politieke apathie. Amerikaanse regisseur David Borenstein stelde dat democratie verloren kan gaan door kleine momenten van zwijgen en medeplichtigheid. “Je verliest je land door talloze kleine daden van medeplichtigheid”, zei hij.

Een van de meest emotionele momenten van de avond kwam van de documentaire kortfilm All the Empty Rooms, die de slaapkamers toont van kinderen die zijn omgekomen bij school shootings in de Verenigde Staten. Tijdens het dankwoord sprak Gloria Cazares, de moeder van een meisje dat werd gedood bij de schietpartij in Uvalde in 2022. “Mijn dochter Jackie was negen jaar oud toen ze om het leven kwam,” vertelde ze, “sinds die dag lijkt haar slaapkamer in de tijd te zijn bevroren.”

Dit bericht op Instagram bekijken

Een bericht gedeeld door Hillary Clinton (@hillaryclinton)

Hoewel veel speeches nog steeds draaiden rond film en dankwoorden, maakten deze momenten duidelijk dat de Oscars van 2026 moeilijk los te zien waren van de politieke realiteit. “Zelfs een nobody is machtiger dan je denkt”, dat was de meest onopvallend radicale uitspraak van de avond, maar misschien ook de meest noodzakelijke.

Tekst: Ella Vertommen
Beeld: CC BY-ND 2.0 Adam Taylor