België staat stevig op de kaart van de internationale technoscene, met wereldberoemde dj’s zoals Charlotte de Witte of Amelie Lens die stadions en festivals vullen. Toch hebben zij in lastige omstandigheden moeten starten. Hoe moeilijk is het voor vrouwelijke dj’s om een plek te veroveren in een door mannen gedomineerde industrie?

In februari van dit jaar kwamen de techno files uit: een lijst met de namen van mannelijke dj’s die van seksueel ongepast gedrag worden beschuldigd. In die lijst zaten de namen van bekende Belgische dj’s zoals Odymel of nog FATASM. Deze zijn aan het licht gekomen nadat een vriend van een van de betrokken dj’s besloot om de stilte te doorbreken.

Meerdere slachtoffers hadden al klachten ingediend maar werden nooit serieus genomen. Odymel verdedigde zich via een instagram story waarin hij zij dat hij aan een soort slaapwandelen lijdt, seksomnie. ”Ik begrijp dat mijn uitleg moeilijk te geloven is bij zo’n ernstig feit, en dat ‘slaapwandelen’ als een makkelijk excuus kan klinken”, schreef Odymel. “Ik leek niet mezelf. Maar ik stopte volgens haar wel meteen toen ze me dat verbaal vroeg.”

Top-dj Amelie Lens publiceerde kort na de aankondiging van het schandaal een emotionele video op haar sociale media. Daarin vertelde ze dat ze in het begin van haar carrière zelf ook gelijkaardige ervaringen had meegemaakt. “De realiteit is veel ongemakkelijker: heel vaak gaat het om je vrienden. Stop met het beschermen van jouw vrienden.”

Miamor, een Antwerpse Dj, draaide in de Brusselse club Fuse, dezelfde avond als Odymel. “Het was twee weken voor de publicatie de techno files. Die avond ben ik hem niet tegengekomen en ik heb ook nooit iets op voorhand gehoord. Het was dus een verrassing voor mij. Toen ik zijn pleidooi hoorde, vond ik het belachelijk. Wees gewoon eerlijk…”

De technosfeer is een “mannenwereld”

Ondanks de grote namen, zoals Charlotte de Witte of Amelie Lens blijven vrouwelijke dj’s een minderheid in het milieu. Miamor is een opkomende Belgisch dj-talent. Ze draait sinds twee jaar op internationaal niveau: Brussel, Antwerpen, Amsterdam of nog Berlijn. Ze vertelt hoe zij het beleeft: “Er zijn uiteraard veel mannen op verschillende belangrijke posities, zoals programmatoren, managers, clubeigenaren, labels, organisators. Allemaal posities waar er beslissingen worden genomen.  Het betekent niet dat er helemaal geen vrouwen zijn. Ze zijn meer aanwezig in de event milieu zoals festivals of open airs.” Een goed voorbeeld is de woordvoerder van Tomorrowland, Debby Wilmsen

Over Tomorrowland gesproken, vorig editie telde de line-up van het festival “meer dan 20% van vrouwelijke artiesten”, zoals de Spaans ochtendblad El Pais het citeert. Cijfers die worden bevestigd door de line-up’s vergelijking van de verleden jaren. Van de 850 artiesten aanwezig op het festival in 2025, waren er 170 vrouwen. De Spaanse krant lijkt het festival te feliciteren met die cijfers. Er is een verbetering met de vorige edities; ongeveer 15% in 2022. Toch blijft het aandeel klein. Bovendien is het Belgische festival een van de beste leerlingen in vergelijking met andere internationale festivals. Bij Amerikaanse festival Electric City Carnival in Los Angeles draait de vrouwelijke aanwezigheid rond de 10%-15%. Dezelfde cijfers vinden we terug in Nederlandse hardstyle festival Defqon.1.

Dries Amerijckx en Jente Van Buggenhout zijn de co-founders van ABSTRACT events hebben een andere filosofie over de verdeling van hun line-ups: “We proberen om niet voor de cijfers te gaan omdat elektronische muziek onze passie is. Onze focus ligt meer op de sound en de ‘vibe’ die de dj uitstraalt eerder dan op de hype die hij heeft. Zo komen we zeer getalenteerde mensen tegen, die niet altijd de kans hebben om op het podium te staan. Het heeft niks te maken met gender.”

“Ik zou graag ook meer vrouwen zien in de industrie. Natuurlijk zijn er minder vrouwelijke kandidaten in vergelijking met mannen maar het is niet daarom dat ze minder goed kunnen draaien. Als jonge artiesten een podiumkans krijgen, is dat vaak in het begin van de avond. Het probleem is dat er dan amper volk is. Zelf bij top-dj’s gebeurt het zelden dat een vrouw het event mag sluiten. Wat als dj het hoogtepunt is.”

Op het vlak van geld maakt de technoscene geen verschil tussen mannen en vrouwen. “Het heeft niks met gender te maken. Het gaat over populariteit. Op mijn niveau gaat het om 300 tot 500 euro per set. Ok het is veel geld maar als je daar de belastingen vanaf trekt blijft er niet veel over. Momenteel valt het mee want als student betaal ik geen belastingen. Als ik morgen beslis om fulltime te draaien zou het niet haalbaar zijn. Plus, je zou denken dat je het meest verdient op grote events, zoals de BCCO X Sweet Nothing rave in Berlijn, maar dat is niet het geval. Organisators gaan ervan uit dat je nog moet bewijzen en dat hun avond een kans voor u als jonge dj is. Het geld houden ze om de grotere artiesten te kunnen betalen”, vertelt Antwerpse dj Miamor.

Maatschappelijk probleem

“Ze is hier omdat ze mooi is” of “ze draait om aandacht te krijgen” zijn commentaren die je vaak terugvindt onder video’s van beginnende vrouwelijke dj’s op sociale media. Dit soort opmerkingen heeft een naam: backlash. Dit fenomeen wordt beschreven als “een sociale sanctie die van toepassing is op een persoon die afwijkt van de sociale rol die hem of haar is voorgeschreven”, volgens de Centrum voor sociaal en culturele psychologie (CeSCuP) van de ULB.

Dit fenomeen is ook sterk aanwezig in het technomilieu. “Aangezien veel mannen beslissingen nemen en dat ze ook veroordeling over vrouwen hebben, is het voor vrouwelijk dj’s moeilijk. Ik denk dat dit de belangrijkste reden waarom het moeilijker is voor vrouwelijke dj om door te breken. Jammer genoeg is het een weerspiegeling van onze maatschappij”, vertelt Miamor.

“Ik ben het perfecte tegengestelde van hype zoeken. Ik draai wat ik wel ongeacht de plaats. Als mensen mijn muziek niet goed vinden moeten ze voor mij niet blijven. Ik zou graag het voorbeeld geven aan meisjes die willen beginnen. Als ik een tip zou kunnen geven is: doe wat je wil doen en pas je zeker niet aan voor anderen”, zegt Miamor.

“Jammer genoeg is het nog steeds een mannenwereld, maar we evolueren wel in de goede richting. We zien steeds meer artiesten die trots hun identiteit uitdragen. Dat was enkele jaren geleden nog helemaal anders. Het beste voorbeeld is de Belgische top-dj Charlotte de Witte. Zij begon haar carrière ooit onder de artiestennaam ‘Raving George’,” zegt Dries. Zelfs de beste wereld-dj’s voelden zich genoodzaakt hun identiteit aan te passen om mannelijke vooroordelen te ontwijken.

Mentaliteit evolueert traag

Op 25 april organiseerde ABSTRACT een rave in het Asiat Park in Vilvoorde. Op de line-up die avond staat er slechts één vrouw: Miamor. “We weten dat het een ding is. We gaan daar heel bewust mee om. Maar we gaan niet onze line-up compleet veranderen door gender. Het is geen kwestie van gender maar meer over muziek. Bij ons heeft niks met veroordeling te maken, we geven graag de kans aan opkomende talenten. Het maakt niet uit als het een man of vrouw is”, vertelt Dries.

“Hoe groter een evenement is, hoe corrupter. Alles draait rond centen. Iedereen zou zoals ons moeten doen: focussen op muziek. We zien hier en daar veranderingen, maar op ons niveau zijn wij te klein om de industrie omver te werpen. Daarnaast is dat niet onze bedoeling. Onze manier van werken is voor ons de beste. Als anderen ons voorbeeld willen volgen mogen zou dat natuurlijk doen”, zegt Dries Amerijckx

Er is nog werk aan de boeg

De publicatie van de “techno files” heeft aangetoond dat de sector kampt met incidenten van seksueel gedrag door bekende mannelijke dj’s. Uit de getuigenissen blijkt dat klachten van slachtoffers in het verleden vaak niet serieus zijn genomen en dat daders soms werden beschermd door hun directe omgeving. De reacties binnen de scene tonen aan dat zowel gevestigde als opkomende artiesten pleiten voor meer eerlijkheid en het doorbreken van de stilte rondom dit gedrag, zoals Amelie Lens het op haar sociale media benadrukte.

Ondanks het internationale succes van enkele vrouwelijke top-dj’s, is de organisatorische achtergrond van de technoscene nog steeds hoofdzakelijk in handen van mannen. Belangrijke beslissingsbevoegde posities, zoals programmator, manager, clubeigenaar en organisator, worden grotendeels door mannen ingevuld. Vrouwen worden vaak bevooroordeeld zoals het Miamor benadrukt.

Toch zijn er ook tekenen van verandering: meer bewustzijn rond genderongelijkheid, initiatieven die talent belangrijker vinden dan gender, en vrouwelijke artiesten die steeds vaker hun plaats opeisen in de scene. De evolutie is dus ingezet, maar echte gelijkheid in de technowereld is nog niet bereikt en vraagt tijd, bewustwording en structurele verandering.