“Je moet gewoon opletten”: hoe jonge vrouwen zich aanpassen aan het nachtleven in Brussel
Brussel heeft al jaren de reputatie van een gevaarlijke stad. Vooral vrouwen voelen zich volgens onderzoeken sneller onveilig wanneer ze ’s avonds alleen buiten zijn. Maar hoe ervaren jonge vrouwen dat zelf? Is Brussel echt zo gevaarlijk als vaak wordt gezegd, of wordt dat beeld versterkt door de media? Ik sprak met Juliette, een 21-jarige rechten studente die al drie jaar in Brussel woont en regelmatig uitgaat in de stad. Tijdens het interview vertelt ze open over haar ervaringen, de plaatsen die ze liever vermijdt en hoe ze zich als vrouw aanpast wanneer ze ’s avonds buitenkomt.
IMKE: Voel je je veilig wanneer je ’s avonds buitenkomt in Brussel?
Juliette: «Over het algemeen voel ik me eigenlijk altijd vrij veilig. Ik denk gewoon dat ik mij onbewust een beetje aanpas, omdat ik weet dat ik in een grote stad ben, zelfs de hoofdstad van België. Dus er zijn veel mensen buiten, ook laat op de avond. Maar meestal voel ik me wel veilig. Ik ben ook bijna altijd met vriendinnen, dus ik ben niet vaak alleen. Er zijn altijd mensen rondom mij, gewone mensen die ook buiten zijn ’s avonds, dus dat helpt wel.»
IMKE: Je zei dat je je aanpast aan situaties. Hoe doe je dat?
Juliette «Gewoon omdat ik een jonge vrouw ben, en ik weet dat ik mezelf waarschijnlijk niet echt zou kunnen verdedigen tegen een man of zo. Daarom blijf ik vaak bij mijn vriendinnen. Als het mogelijk is, ga ik samen met een vriendin naar huis, slapen we samen of wandelen we samen naar huis. Zo moeten we uiteindelijk maar een paar minuten alleen stappen. Ik probeer dus altijd omringd te blijven door mensen totdat ik bijna thuis ben.»
“Ik voel me meestal veilig”
Juliette (21) woont al drie jaar in Brussel en vertelt hoe zij als jonge vrouw de veiligheid in de hoofdstad ervaart. Ondanks de reputatie van de stad voelt ze zich meestal veilig, al past ze haar gedrag onbewust vaak aan.
Bepaalde plekken liever vermijden
IMKE: Zijn er plaatsen of situaties die je vermijdt?
Juliette «Ja. Ik woon nu al drie jaar op kot in Brussel, ik studeer daar en ga daar ook uit. Uit mijn eigen ervaringen kan ik zeggen dat Anneessens een wijk is waar je ’s avonds toch moet opletten. Er zijn daar mensen die in armoede leven en daardoor hangen ze vaak buiten rond ’s avonds. Zowel voor vrouwen als mannen is het beter om daar laat op de avond niet alleen te zijn. Ook rond de stations, zoals Brussel-Noord en Brussel-Zuid, vermijd ik het om alleen te zijn. Daar zijn laat op de avond veel daklozen aanwezig.»
IMKE: Hoe zou je Brussel ’s nachts beschrijven als vrouw?
Juliette «Niet echt anders dan een andere stad, denk ik. Het verschil is gewoon dat Brussel de hoofdstad is, dus er zijn veel meer mensen en meer armoede dan in kleinere steden. Er zijn heel veel verschillende soorten mensen en je moet eigenlijk op alles voorbereid zijn. Zelf heb ik nog niet veel slechte ervaringen gehad tijdens het uitgaan, bijna geen eigenlijk. Maar onbewust ben ik wel voorzichtiger. Ik probeer bijvoorbeeld niet te veel te drinken zodat ik me veilig blijf voelen en geen gevaarlijke situaties creëer voor mezelf.»
Een gsmdiefstal die escaleerde
IMKE: Heb je ooit een situatie meegemaakt waarin je je in gevaar voelde?
Juliette «Niet echt ikzelf, maar mijn beste vriendin wel. We wilden op een avond uitgaan en we wachtten op de taxi van haar vader. Op dat moment heeft iemand haar gsm gestolen en is die beginnen weglopen. Een vriend van ons liep achter hem aan. Uiteindelijk vond hij de dief terug, maar die wilde vechten omdat hij de gsm niet wilde teruggeven. Uiteindelijk moest de politie tussenkomen. Zelf heb ik niet echt slechte ervaringen gehad, maar soms vermijd ik wel bepaalde groepen jongeren of daklozen die te veel gedronken hebben of drugs genomen hebben.»
Hoewel Juliette zelf geen slachtoffer was, maakte de situatie wel indruk op haar. Daarnaast vertelt ze dat ze soms bewust bepaalde groepen jongeren of mensen onder invloed vermijdt.
“Als ik merk dat iemand heel dronken is of drugs heeft genomen, wandel ik liever een andere richting uit.”
Zijn vrouwen kwetsbaarder?
IMKE: Denk je dat Brussel gevaarlijker is voor vrouwen dan voor mannen?
Juliette «Eerlijk gezegd denk ik dat elke stad gevaarlijker is voor vrouwen dan voor mannen. Vrouwen zijn jammer genoeg vaak gemakkelijkere slachtoffers. Maar ik denk niet dat Brussel per se gevaarlijker is dan andere steden. Brussel heeft gewoon een reputatie van een gevaarlijke stad met veel criminaliteit. Maar net daardoor denk ik dat mensen sneller zullen helpen als ze iets verdachts zien.»
IMKE : Dus kort gezegd: is Brussel gevaarlijker voor vrouwen dan voor mannen?
Juliette «Ja, een beetje wel denk ik. Maar dat geldt volgens mij overal. Helaas is het ’s nachts gewoon gevaarlijker voor vrouwen dan voor mannen.»
Overdrijft de media?
IMKE: Heb je het gevoel dat de media de onveiligheid in Brussel overdrijven?
Juliette «Ja. Eerlijk gezegd voel ik me, nadat ik drie jaar in Brussel woon, bijna nooit onveilig. Je moet gewoon beseffen dat het de hoofdstad is en dat er allerlei soorten mensen zijn. Je weet nooit hoe iemand zich gaat gedragen, dus je moet altijd een beetje opletten. Maar dat is eigenlijk zo in elke grote stad.»
Ze begrijpt wel waarom Brussel zoveel negatieve aandacht krijgt in het nieuws.
Juliette «Ik vind dat er vaak veel nieuws over Brussel verschijnt: bommen, incidenten, criminaliteit… Maar dat is logisch, want Brussel is de hoofdstad van België én van Europa. Daardoor krijgt alles wat daar gebeurt veel meer aandacht. Omdat Brussel de grootste stad is, zijn er automatisch meer incidenten en daardoor lijken de problemen groter dan ze misschien echt zijn.»
IMKE: Voordat je in Brussel woonde: hebben de media en gebeurtenissen je beeld van de stad beïnvloed?
Juliette «Eerlijk gezegd niet. Mijn ouders zijn gescheiden en mijn papa woonde ook in Brussel, dus ik kwam daar al vaak toen ik jonger was. Daarom heb ik Brussel nooit echt als gevaarlijk gezien. Mijn ouders hebben mij gewoon geleerd om voorzichtig te zijn.»
“Mijn mama zegt gewoon dat ik moet bellen”
IMKE: Wat zegt je mama dat je moet doen voor je veiligheid in Brussel?
Juliette «Niet veel eigenlijk. Ze zegt gewoon dat ik haar moet bellen als er iets gebeurt. Ze weet ook dat mijn vriendinnen dicht bij mij wonen. Als ik me op een avond niet veilig voel, zegt ze dat ik gewoon bij een vriendin moet blijven slapen en de volgende ochtend naar huis moet gaan wanneer het licht is. Maar ze maakt zich eigenlijk niet echt zorgen, omdat ze weet dat ik voorzichtig ben.»
Uit het gesprek met Juliette wordt duidelijk dat veiligheid voor vrouwen vaak iets is waar constant rekening mee gehouden wordt. Samen naar huis wandelen, bepaalde buurten vermijden of minder drinken tijdens het uitgaan zijn voor veel jonge vrouwen vanzelfsprekende gewoontes geworden.
Toch wil Juliette vooral duidelijk maken dat Brussel volgens haar niet zo gevaarlijk is als vaak wordt gezegd.